Chương 35 — Ký xong, trời vẫn tối
Ánh nắng vào phòng từ góc khác.
Hoàng nhận ra điều đó trước khi nhận ra mình vừa thức dậy — cái dải sáng xuyên qua tấm rèm rách vốn chiếu lên tường bên trái, giờ đã đổ sang mặt bàn học, vàng và hơi chói. Muộn hơn thường lệ. Có lẽ gần tám giờ.
Anh nằm yên thêm một phút, nhìn trần nhà.
Bên dưới bếp có tiếng muỗng khua trong cốc — mẹ đang pha cà phê. Không có tiếng xe máy của ba, không có tiếng điện thoại rung. Ba đã đi từ lúc sáu giờ rưỡi, như mọi thứ Sáu.
Lần đầu trong nhiều tuần anh dậy sau bảy giờ rưỡi.
Anh ngồi dậy, nhìn quyển vở học trò trên bàn — bìa xanh, bút chì nằm chéo lên trên. Tối qua anh viết xong rồi để đó, không đọc lại. Sáng nay cũng không mở ra. Chỉ nhìn cái bìa xanh cũ một giây, rồi bước ra khỏi phòng.
Mẹ đứng ở bếp, lưng quay ra ngoài, đang rót cà phê vào cái cốc nhỏ có hình mèo mà chị Linh mang về từ Nhật hồi Tết năm ngoái. Mùi cà phê phin pha sẵn lan ra cả phòng khách.
"Con dậy rồi." Mẹ không quay lại, biết anh ra bằng tiếng dép.
"Dạ."
"Ngủ nhiều vậy. Sáng không thấy con động đậy nên không kêu."
Anh kéo ghế ngồi xuống bàn ăn. "Tối qua ngủ trễ một chút."
"Ăn sáng chưa? Còn xôi trong nồi, mẹ mua hồi sáng sớm."
"Dạ, để con tự lấy."
Anh ăn xôi và mở điện thoại.
Tin nhắn của anh Tuấn gửi lúc 7:14 sáng, anh còn đang ngủ:
Đã scan gửi luật sư. Tuần sau có lịch gặp để chuẩn bị bước tiếp. Ổng cần xem thêm một số thứ về cấu trúc trước khi tư vấn chính thức.
Hoàng đọc hai lần.
Tin nhắn ngắn, bình thường như kiểu anh Tuấn hay nhắn — không có dấu chấm than, không dùng emoji, đầy đủ thông tin trong hai câu. Nhưng đây là lần đầu tiên một văn bản có ghi tên Hoàng — dù chỉ là cố vấn kỹ thuật trong tờ thỏa thuận nội bộ — được fax hay scan cho một luật sư thật, có văn phòng thật, đang cầm trên tay thật.
Tên anh không phải trên hợp đồng chính thức. Không phải trên đăng ký kinh doanh. Chỉ là trong một tờ giấy nội bộ mà luật sư đọc để tư vấn.
Nhưng nó tồn tại. Không chỉ trong đầu anh, không chỉ trong file máy tính, không chỉ trong commit log — mà ở một nơi nào đó ngoài kia, trong tay người anh chưa gặp.
Anh gõ trả lời: Oke anh. Sẵn sàng khi có lịch.
Rồi đặt điện thoại xuống và tiếp tục ăn xôi.
Mẹ bưng cốc cà phê ra phòng khách xem tin tức trên điện thoại. Hoàng rửa bát xong vào phòng, mở laptop.
Dashboard NỢ SỔ hiện ra — anh hay mở cái này trước khi làm gì khác, như thói quen kiểm tra nhiệt độ buổi sáng.
Người dùng thực: 551 Đăng ký tháng này: 23 mới Trả tiền tháng này: 37 Doanh thu tháng vừa rồi (sau chia phần VietPath): 2.135.000 đồng
Anh ngồi với con số đó một lúc.
551 người. 37 người trả tiền. Mỗi tháng họ mở app lên, gõ tên khách nợ, nhìn số tự cộng, rồi đóng lại đi lo việc khác. Không ai trong số đó biết app này do ai làm — họ chỉ biết nó chạy được và giúp họ bớt mất hai mươi phút mỗi tối.
Đủ sống. Chưa đủ nhìn thấy.
Cái khoảng cách giữa hai điều đó — đủ sống và đủ nhìn thấy — không đo được bằng số người dùng. 551 không phải con số của thứ đang nhìn thấy. Nó là con số của thứ đang thở trong bóng.
Anh nhớ câu anh tự viết hồi đầu khi vẽ wireframe đầu tiên trên giấy kẻ ngang trong phòng tối: Sản phẩm tốt nhất là sản phẩm người ta không cần nghĩ đến khi dùng. Câu đó vẫn đúng. Nhưng bây giờ anh đang ngồi nghĩ đến câu tiếp theo mà anh chưa viết ra: Người xây nó thì sao?
Anh mở Hệ thống.
Giao diện quen thuộc — thanh thuộc tính, điểm Kiến Quốc, danh sách kỹ năng đã mở. Nhiệm vụ BƯỚC RA nằm ở vị trí trên cùng, vẫn màu vàng như mấy tuần nay.
NHIỆM VỤ: BƯỚC RA Ra quyết định pháp lý công khai đầu tiên cho NỢ SỔ dưới một thực thể có thể truy ngược về bạn. Phần thưởng: CHIẾN LƯỢC TỔ CHỨC Lv.1 + Mảnh thông tin 003 Tiêu chí hoàn thành: [Đang chờ người dùng định nghĩa]
Ô tiêu chí vẫn trắng trơn. Con trỏ nhấp nháy trong đó như hồi tuần trước, như hồi ba tuần trước.
Hoàng kéo chuột vào ô, gõ:
1000 người dùng
Nhìn lại. Xóa.
Không phải cái đó. 1000 người dùng là tiêu chí của nhiệm vụ HẠT GIỐNG — nó đo tăng trưởng, không đo bước ra. Hai thứ khác nhau.
Anh gõ lại:
5 tỉnh thành có người dùng trả tiền
Nhìn lại. Xóa.
Cũng không phải. Trải rộng địa lý không có nghĩa là ra mặt. Có thể NỢ SỔ đến khắp nơi mà không ai biết đứng sau là ai — anh đã biết cái đó rồi, thực tế đó đang xảy ra.
Anh gõ lần thứ ba:
1 bài báo đăng tên NỢ SỔ
Ngón tay dừng lại.
Nhìn vào dòng chữ đó trong ô tiêu chí.
Lần này anh không xóa ngay.
Ngồi nhìn nó. Một bài báo. Không phải bài nào lớn — chỉ cần một bài ghi tên NỢ SỔ và ai đó đứng sau nó. Điều kiện tối thiểu nhất của việc tồn tại công khai.
Vậy mà anh vừa mất ba lần gõ thử trước khi chịu gõ cái này.
Anh ngồi với dòng chữ đó thêm một phút, ngón tay không gõ thêm và cũng không nhấn xóa. Hệ thống chờ — không nhắc, không đếm ngược, chỉ để ô đó trống chờ anh điền.
Tại sao mình lại ngại cái đó?
Câu hỏi hình thành chậm, không phải câu hỏi thực dụng — không phải làm thế nào hay bao giờ. Chỉ là tại sao.
Anh biết những lý do thực tế: tuổi tác, định kiến, rủi ro bị hỏi những câu khó trả lời. Những lý do đó anh đã nghĩ qua nhiều lần, đã giải thích cho anh Tuấn, cho Khoa. Nhưng bây giờ ngồi trước ô tiêu chí này — lý do thực tế thì vẫn còn, nhưng có cái gì khác bên dưới mà anh chưa nhìn thẳng vào.
Anh tắt Hệ thống. Ô tiêu chí vẫn trống, lưu lại lần sau.
Nắng đã lên cao hơn, chuyển từ vàng nhạt buổi sáng sang trắng hơn. Từ cửa sổ phòng nhìn ra thấy nóc mái tôn nhà đối diện, và một nhánh cây khế ai đó trồng trong sân xổ cành qua tường, lá mướt.
Tiếng mẹ gọi vọng vào từ phòng khách: "Hoàng ơi."
"Dạ."
"Tuần này chị Linh có gọi về chưa? Tao nhắn mà chỉ thấy dấu tích xanh, không thấy trả lời."
Hoàng ngồi yên một giây.
"Chưa thấy mẹ ơi."
"Ừ." Tiếng mẹ không có gì đặc biệt — không lo lắng, không hỏi tiếp. Chỉ ừ, như người ghi nhận một thông tin.
Nhưng Hoàng ngồi lại với câu đó.
Hai tuần. Chị Linh chưa gọi về hai tuần. Mẹ nhắn nhưng chỉ thấy dấu tích — tức là chị đọc rồi, chỉ là chưa trả lời. Hoặc không muốn trả lời, hoặc chưa có gì để nói, hoặc đang bận đến mức tivi tắt điện mà không hay.
Ở Nhật bây giờ đang vào cuối năm — mùa tăng ca dài trong các trung tâm điều dưỡng, chị Linh hay nhắc hồi gọi về dịp tháng chín. Anh biết điều đó. Nhưng biết lý do không có nghĩa là câu hỏi tan đi.
Chị ổn không?
Câu hỏi đơn giản đến mức không cần ai hỏi to ra — mẹ cũng đang nghĩ nó, chỉ không nói thành câu. Cái dấu tích xanh không bao giờ đủ để biết người kia đang đứng ở đâu.
Anh nhìn ra nhánh cây khế ngoài cửa sổ — lá xanh đậm, không lay.
Buổi sáng tiếp tục chạy.
Tiếng mẹ lại vọng vào: "Con ăn trưa ở nhà không? Tao đi chợ một chút."
"Dạ, con ăn ở nhà được."
"Ừ, tao mua thêm ít rau." Tiếng dép mẹ đi về phía cửa, tiếng khóa cửa sắt kéo ra. Cửa đóng lại.
Phòng yên trở lại.
Hoàng nhìn màn hình laptop — dashboard NỢ SỔ vẫn mở, con số 551 nằm yên trên thanh người dùng. 37 người trả tiền. 2,1 triệu đồng tháng trước.
Sống. Đang sống thật sự. Không phải tồn tại theo nghĩa chạy mà không ai dùng — người ta đang mở app này mỗi ngày, ở Bình Thạnh, ở Gò Vấp, có người ở Bình Dương. Tiệm nào đó đang đóng cửa tối nay và nhìn vào con số NỢ SỔ hiện ra thay vì lật quyển vở ố vàng.
Điều đó có thật. Không cần ai biết anh làm ra nó thì nó vẫn có thật.
Nhưng anh mở Hệ thống lại, nhìn vào ô tiêu chí vẫn trắng.
1 bài báo đăng tên NỢ SỔ.
Câu đó vẫn ở đó, chưa xóa, chưa xác nhận. Con trỏ nhấp nháy.
Tại sao thứ đó lại nặng hơn 1000 người dùng hay 5 tỉnh thành? Về mặt kỹ thuật thì không — một bài báo không khó hơn một chiến dịch tăng trưởng. Nhưng ở đây không phải chuyện khó dễ.
Anh ngồi thêm một lúc với câu hỏi đó, không cố trả lời — chỉ ngồi với nó, nhìn nó từ xa như nhìn một thứ chưa có tên.
Rồi anh đóng laptop lại. Đứng dậy.
Buổi sáng vẫn còn dài. Hệ thống có thể chờ đến chiều.