Mã Nguồn Ngược Dòng Chương 48 / 209

Chương 48 — Bản quyền trong quán cơm

Anh Tuấn nghe xong câu hỏi của Hoàng thì cười trong điện thoại.

Không phải kiểu cười lớn. Chỉ là một tiếng bật ra ở cổ, đủ để Hoàng biết người bên kia vừa đặt ly cà phê xuống bàn.

“Bản quyền âm nhạc?” anh Tuấn hỏi lại. “Mày hết server để cháy rồi hả?”

Hoàng đứng dưới mái hiên trường, né dòng học sinh tràn ra cổng sau giờ tan. Trời tháng ba nóng hầm, áo đồng phục dính vào lưng. Một chiếc xe bán bánh tráng trộn dựng sát lề đường, mùi sa tế và khô bò lẫn với khói xe buýt.

“Em cần nói chuyện với người hiểu sở hữu trí tuệ,” Hoàng nói. “Không phải luật doanh nghiệp chung.”

“Vậy là nghiêm túc.”

“Có thể nghiêm túc.”

“Có bài hát chưa?”

“Có demo.”

“Có người sắp kiện chưa?”

“Chưa.”

“Vậy còn cứu được.”

Hoàng đổi điện thoại sang tay trái, tay phải kéo balô lên vai. “Anh có ai không?”

Anh Tuấn yên vài giây. Bên kia có tiếng xe chạy xa, có lẽ anh đang ngồi ngoài hiên quán quen.

“Có một chị. Tên Trang. Trước làm ở văn phòng luật, giờ nhận tư vấn cho mấy bên nội dung, quảng cáo. Không phải luật sư showbiz hào nhoáng đâu, nhưng biết chỗ bùn nằm ở đâu.”

“Em cần người nói thẳng.”

“Chị đó nói thẳng tới mức khách ghét.”

“Càng tốt.”

Anh Tuấn cười thêm lần nữa. “Mày bắt đầu đụng thứ khó hơn code rồi đó.”

Hoàng nhìn qua cổng trường. Phương Anh đứng bên kia đường dưới bóng cây, tay cầm điện thoại, không hối nhưng cũng không rời mắt khỏi anh. Cô đã nghe anh nói cần gọi cho anh Tuấn trước khi hẹn nhóm.

“Khó hơn ở đâu?” Hoàng hỏi.

“Code sai thì sửa. Hợp đồng sai mà người ta vẫn thương nhau thì chưa chắc ai chịu sửa. Còn bài hát…” Anh Tuấn ngừng một nhịp. “Bài hát có cái dở là trước khi có tiền, ai cũng nói vì đam mê. Có tiền rồi, trí nhớ người nào cũng bắt đầu hát bè.”

Câu đó làm Hoàng nhớ tới căn phòng tập Nguyễn Đình Chiểu, tới cách Hạnh gấp tờ giấy bốn việc vào sổ, tới câu hỏi của Mai ở chiếu nghỉ: nếu ký giấy hết thì bài hát còn là của tụi em không?

“Cho em số chị Trang đi,” Hoàng nói.

“Anh nhắn. Nhưng nhớ một chuyện.”

“Dạ?”

“Mày chưa đủ tuổi ký cái gì hết. Nói chuyện thì được. Đừng để người ta tưởng mày đứng pháp lý một mình.”

“Em biết.”

“Biết mà hay quên lắm.”

Tin nhắn của anh Tuấn tới sau đó một phút: Trang — IP/content. Nói anh giới thiệu. Chị ấy chỉ rảnh giờ trưa, đừng đòi văn phòng.

Phía dưới là số điện thoại.

Phương Anh băng qua đường khi đèn chuyển đỏ. Cô nhìn màn hình của Hoàng.

“Có người rồi?”

“Có. Nhưng chỉ rảnh giờ trưa.”

“Nhóm đi được. Lâm có lớp chiều, Mai tập sáng, Quân freelance tối. Hạnh…” Phương Anh ngừng lại, nhìn dòng xe trước mặt. “Hạnh sẽ đi nếu nói rõ là không bắt ký gì.”

“Không ai ký gì trong buổi đầu.”

“Anh nói câu đó với họ, không phải với tôi.”

Hoàng gật đầu.

Ở rìa tầm nhìn, giao diện Hệ thống không hiện thêm nhiệm vụ nào. Dòng TRỤ CỘT VĂN HOÁ — KHỞI ĐỘNG vẫn nằm đó, hạn chót lùi từng ngày bằng sự chính xác lạnh. Sau đêm ở phòng tập, Hoàng đã thử mở mảnh thông tin 003 để tìm dữ liệu ngành phân phối âm nhạc số giai đoạn 2015–2018. Có vài dòng hữu ích, vài dòng đã lỗi thời, và rất nhiều khoảng trắng. Hệ thống không biết cách khiến Lâm tin giấy phép sample, không biết cách trả lời Mai bằng thứ tiếng cô có thể nghe.

Lần này, đường đi bắt đầu bằng một số điện thoại và một quán cơm.


Quán cơm nằm trong hẻm nhỏ gần quận 3, cách đường lớn chừng năm mươi mét. Biển hiệu xanh đã bạc, chữ CƠM TRƯA VĂN PHÒNG — CANH MIỄN PHÍ nghiêng xuống một bên. Bên trong, quạt treo tường chạy hết công suất mà vẫn không đẩy nổi hơi nóng từ nồi canh chua, chảo cá chiên và mấy chục người mặc sơ mi ngồi ăn vội.

Hoàng đến sớm mười phút. Phương Anh đến đúng giờ. Nhóm nhạc đến lệch nhau: Quân xuất hiện đầu tiên, vai đeo túi máy ảnh, tay cầm một cuốn sổ mới tinh; Mai đến sau, tóc buộc gọn, mặt không trang điểm; Lâm là người cuối, mồ hôi dính ở thái dương, tai nghe vẫn treo cổ.

Hạnh đi cùng Lâm nhưng đứng cách anh nửa bước. Hoodie hôm nay màu xanh đậm, quyển sổ bìa nâu ôm trước ngực.

“Đây hả?” Lâm nhìn quanh quán cơm. “Tư vấn luật trong chỗ này luôn?”

“Chị Trang chọn,” Hoàng nói.

“Luật sư gì không có văn phòng?”

Phương Anh đáp thay: “Luật sư có một tiếng nghỉ trưa.”

Quân kéo ghế nhựa ngồi xuống. “Em thấy cũng hợp lý. Có gì căng quá còn gọi thêm canh.”

Mai cười, nhưng mắt vẫn nhìn quanh như sợ ai nghe được chuyện bài hát của họ. Hoàng chọn bàn cuối sát tường, nơi tiếng ồn bớt dội hơn một chút. Trên bàn có ống đũa nhựa, chai nước mắm, đĩa ớt cắt và một xấp khăn giấy mỏng. Mặt bàn lau chưa khô hẳn, để lại vệt nước hình vòng tròn.

Mười hai giờ mười, chị Trang bước vào.

Chị khoảng ngoài ba mươi, tóc cột thấp, áo sơ mi xắn tay, vai đeo túi vải đựng hồ sơ. Không trang điểm nhiều, chỉ có son màu nhạt đã trôi một nửa sau buổi sáng. Chị nhìn một vòng, nhận ra Hoàng qua mô tả nào đó của anh Tuấn, rồi đi thẳng tới bàn.

“Hoàng?”

“Dạ.”

“Trang. Tuấn nói em có một nhóm nhạc đang định tự biến mình thành vụ tranh chấp trước khi nổi.”

Lâm há miệng. Quân ho một tiếng để giấu cười. Mai đỏ mặt. Hạnh không đổi sắc, chỉ nhìn chị Trang lâu hơn.

Hoàng đứng dậy kéo ghế. “Tụi em chưa làm gì hết.”

“Vậy tốt. Chị thích khách chưa kịp làm sai.” Chị Trang đặt túi xuống, vẫy tay gọi cô phục vụ. “Mọi người ăn gì? Chị có đúng một tiếng. Vừa ăn vừa nói. Ai ngại nghe chữ pháp lý trong bữa cơm thì giờ còn kịp bỏ chạy.”

Không ai bỏ chạy.

Mỗi người gọi một phần cơm. Chị Trang gọi cơm sườn bì, thêm canh. Khi đĩa cơm được đặt xuống, chị xé khăn lạnh lau tay rồi lấy từ túi ra một cây bút, một xấp giấy A4 kẹp bằng kẹp sắt.

“Trước hết, chị không nhận làm hợp đồng ngay hôm nay,” chị nói. “Chị nghe hiện trạng, nói rủi ro, đưa danh sách việc cần làm. Muốn làm tiếp thì phải qua người đủ tuổi hoặc pháp nhân. Tuấn nói Hoàng chưa đủ tuổi, đúng không?”

“Dạ,” Hoàng nói.

Lâm nhìn sang anh. “Khoan, vụ này anh Tuấn cũng biết hả?”

“Anh Tuấn giới thiệu chị Trang. Chưa nghe bài, chưa biết chi tiết.”

“Nhưng pháp lý sau này phải có người lớn đứng?” Mai hỏi.

“Hoặc công ty đứng,” chị Trang nói, bẻ đôi miếng sườn bằng muỗng. “Nói thẳng cho nhanh: các em làm nghệ thuật độc lập ở Việt Nam năm này rất hay có một bệnh. Miệng nói anh em bạn bè, tay không ký gì, file gửi lung tung, sample lấy mạng, hình lấy Google, font cũng không biết của ai. Lúc chưa tiền thì vui. Khi bài có quảng cáo, có show, có người mua dùng trong video, hoặc tệ hơn là có người khác đăng lại kiếm tiền, lúc đó mới hỏi quyền của em ở đâu. Câu trả lời thường là: trong trí nhớ.”

Tiếng muỗng va vào đĩa ở bàn bên cạnh vang lên lanh canh. Một cô văn phòng cúi đầu ăn nhanh, điện thoại kẹp giữa vai và tai. Chị Trang nói những câu nặng nhất bằng giọng đều như đọc thực đơn.

Lâm chống khuỷu tay lên bàn. “Tụi em chỉ có một bài demo thôi. Chưa tới mức đó.”

“Bài nào xảy ra tranh chấp cũng từng là demo.”

Quân đã mở sổ. “Chị nói tụi em cần làm gì trước đi.”

Chị Trang nhìn cậu, gật đầu. “Người thích ghi chép là người chị đỡ mệt nhất.”

Quân ngồi thẳng hơn.

Chị Trang kéo tờ giấy trắng ra giữa bàn. “Một bài hát có mấy lớp quyền. Đừng gom hết thành một chữ bản quyền rồi tự hù nhau. Lớp một: quyền tác giả của phần nhạc và lời. Ai viết giai điệu, ai viết lời. Lớp hai: quyền liên quan hoặc quyền bản ghi — tức bản thu cụ thể, ai biểu diễn, ai sản xuất bản ghi, ai bỏ tiền thu. Lớp ba: hình ảnh, video, artwork, font, footage. Lớp bốn: dữ liệu phân phối — metadata, tên pháp lý, nghệ danh, mã bài, nơi nhận tiền.”

“Metadata hôm trước Hoàng có nói,” Quân chen vào. “Là tên bài, tên tác giả đồ đó.”

“Đúng. Metadata sai thì sau này tiền đi lạc, credit sai, hoặc nền tảng từ chối phát hành. Đừng coi thường mấy ô nhỏ. Hệ thống quốc tế không biết các em dễ thương hay có đam mê. Nó chỉ đọc dữ liệu.”

Mai nhìn đĩa cơm của mình, mới ăn được hai muỗng. “Nếu tụi em ghi sai tên thì sửa được không chị?”

“Sửa được, nhưng mệt. Đặc biệt khi đã qua aggregator.”

Lâm cau mày. “Aggregator là gì nữa?”

“Đơn vị đưa nhạc của em lên các nền tảng số: iTunes, Spotify khi vào được, Deezer, YouTube Music, mấy chỗ tương tự. Nghệ sĩ độc lập thường không đi thẳng vào từng nền tảng, mà qua một cửa trung gian. Cửa đó cần metadata chuẩn, quyền rõ, file sạch.”

“File sạch là không lấy sample bậy?” Lâm hỏi.

“Đúng một phần. Sample không rõ nguồn là bom nổ chậm. Nếu em không chứng minh được quyền sử dụng thương mại, thay. Đừng yêu nó quá.”

Mặt Lâm sa xuống. “Đoạn đàn tranh đó hay.”

“Hay không làm nó thành của em.”

Câu ấy cắt ngang bàn ăn. Mai liếc Lâm. Hạnh nhìn xuống quyển sổ. Hoàng thấy ngón tay cô siết mép bìa nâu.

Phương Anh lên tiếng: “Nếu thu lại bằng nhạc cụ thật?”

“Được. Nhưng người chơi nhạc cụ cũng phải ký xác nhận: họ thu phần đó cho bản ghi này, được trả bao nhiêu, có giữ quyền gì không, credit thế nào. Đừng mời người ta thu vì quen rồi sau này người ta nói đoạn đó là linh hồn bài nên phải chia thêm.”

Quân ghi liên tục, chữ bắt đầu nghiêng. “Split sheet là cái gì chị?”

Chị Trang cắn miếng sườn, nhai xong mới trả lời. “Tờ chia phần. Ghi rõ ai đóng góp phần nào, tỷ lệ bao nhiêu. Ví dụ lời Hạnh bao nhiêu phần trăm, melody Mai bao nhiêu, phối khí Lâm có nằm trong quyền tác giả hay chỉ trong bản ghi, Quân làm artwork được trả một lần hay giữ quyền hình ảnh. Mỗi người ký. Ngày tháng rõ. Không cần văn chương đẹp. Cần rõ.”

Lâm thả muỗng xuống đĩa, tiếng động không lớn nhưng đủ làm Mai giật mắt.

“Nghe như tụi em tự mở công ty vậy.”

Chị Trang nhìn anh. “Không. Nghe như các em đang có tài sản chung và muốn khỏi ghét nhau sau này.”

“Tụi em chỉ muốn làm nhạc,” Lâm nói. Giọng anh thấp xuống. “Sao tự nhiên thành công ty?”

Câu đó không chỉ dành cho chị Trang. Nó chĩa sang Hoàng, sang Phương Anh, sang toàn bộ cuộc hẹn trong quán cơm ồn ào này. Lâm là người làm beat, là người giữ laptop, là người nghe đoạn đàn tranh như linh hồn bài. Với anh, từng tờ giấy đặt thêm lên bàn giống một bàn tay kéo bài hát ra khỏi loa kiểm âm, đặt nó vào ngăn hồ sơ.

Hoàng đặt muỗng xuống.

Anh đã chuẩn bị nhiều câu: tài sản trí tuệ cần cấu trúc, phân phối quốc tế yêu cầu giấy tờ, nếu không rõ quyền thì không scale được. Tất cả đều đúng, và tất cả đều có mùi slide.

Anh nhìn sang Mai. Cô vẫn chưa ăn tiếp, đầu ngón tay chạm vào ly trà đá, mắt dừng ở vệt nước trên bàn. Câu hỏi của cô tối trước vẫn nằm giữa họ.

Hoàng quay lại Lâm.

“Anh không cần thành công ty để làm nhạc,” anh nói. “Nhưng nếu bài hát đi ra khỏi phòng tập, nó sẽ gặp những hệ thống vận hành như công ty. YouTube, aggregator, người mua quyền dùng nhạc, thậm chí người lấy lại bài của anh — họ không hỏi anh có đam mê không. Họ hỏi ai có quyền.”

Lâm muốn nói gì đó, nhưng Hoàng giơ tay, không cắt ngang mà xin thêm một nhịp.

“Giấy tờ không nên biến bài hát thành thứ của người khác. Nếu nó làm vậy thì giấy tờ sai. Mục đích là để khi có người hỏi ‘bài này của ai’, mọi người không phải cãi bằng trí nhớ. Mình trả lời được: lời của Hạnh, giọng của Mai, bản phối của Lâm, hình của Quân, bản ghi thuộc nhóm theo phần đã thống nhất. Không ai ngoài nhóm được tự nhiên bước vào lấy.”

Hạnh ngẩng lên.

Hoàng thấy ánh mắt cô không mềm đi, nhưng bớt tránh.

“Vậy giấy là hàng rào?” Mai hỏi.

“Ừ,” Hoàng nói. “Không phải ổ khóa nhốt bài bên trong. Là hàng rào để người khác khỏi leo vào nói cái cây đó của họ.”

Chị Trang dùng đầu đũa chỉ Hoàng. “Câu này được. Ít luật, dễ nghe.”

Quân ghi thêm chữ hàng rào vào sổ rồi khoanh tròn.

Phương Anh dựa lưng vào ghế nhựa, hai tay ôm ly trà đá. Cô không khen Hoàng, nhưng khóe mắt dịu hơn khi nghe anh tránh được chữ “tài sản”.

Lâm nhặt muỗng lên, nhưng chưa ăn. “Nếu làm hết mấy cái chị nói, mất bao lâu?”

“Tuỳ các em có chịu trả lời thật không,” chị Trang nói. “Nhanh nhất vài tuần để làm split sheet nội bộ, thay sample, làm giấy xác nhận với người thu thêm nếu có, chuẩn bị hồ sơ đăng ký quyền tác giả. Đăng ký ở Việt Nam thì có quy trình riêng, không phải có giấy mới có quyền, nhưng giấy chứng nhận giúp khi tranh chấp. Quyền bản ghi và quyền tác giả cũng phải tách ra.”

Mai nhíu mày. “Không phải có giấy mới có quyền?”

“Về nguyên tắc, tác phẩm được bảo hộ khi được sáng tạo và thể hiện dưới hình thức nhất định. Nhưng nguyên tắc đẹp lắm; tranh chấp thì cần bằng chứng. File gốc, ngày tạo, tin nhắn trao đổi, bản ghi âm demo, split sheet, giấy đăng ký — càng nhiều lớp bằng chứng càng tốt.”

Hoàng ghi nhớ từng câu. Mảnh thông tin tương lai không nói chi tiết này theo cách sống được ở quán cơm Việt Nam năm 2015. Nó biết xu hướng nền tảng, biết streaming sẽ mở ra, biết nội dung Việt có cửa. Nhưng cánh cửa thật lại bắt đầu bằng việc giữ file gốc, lưu tin nhắn, ghi đúng tên người viết lời.

Hệ thống ở rìa mắt hiện một dòng rất nhỏ:

Chuỗi điều kiện pháp lý sơ bộ: chưa hoàn tất.

Không phần thưởng. Không điểm sáng. Chỉ một nhắc nhở lạnh rằng đây mới là nền đất.

Hoàng tắt chú ý khỏi nó.

“Chi phí khoảng bao nhiêu?” Phương Anh hỏi.

Đây là câu cô chờ từ đầu. Hoàng nghe ra.

Chị Trang lau tay bằng khăn giấy. “Nếu chỉ tư vấn và soạn bộ giấy nội bộ đơn giản, không đắt. Nếu đăng ký quyền tác giả, có phí nhà nước và phí dịch vụ nếu nhờ người làm. Nếu phải mua sample, thuê nhạc công, thu lại, mix master, phát hành qua aggregator, chi phí khác. Vấn đề không chỉ tiền, mà ai trả tiền và đổi lại lấy gì.”

Bàn ăn lặng đi theo cách khác.

Lâm nhìn Hoàng. Mai cũng nhìn. Quân dừng bút. Hạnh không nhìn ai, nhưng vai cô cứng lại.

Chị Trang nhận ra ngay. Chị cười khô. “Đấy. Con voi trong phòng cuối cùng cũng chui ra giữa quán cơm.”

Quân lẩm bẩm: “Con voi chắc đang ăn canh.”

Không ai cười lớn, nhưng câu đó cứu bàn khỏi nghẹt thở.

Hoàng biết nếu tránh câu này, mọi lời về bảo vệ đều thành rỗng. Anh lấy từ balô ra một tờ giấy đã gấp đôi. Không phải hợp đồng, chỉ là trang anh viết tay từ tối qua sau khi đọc lại ghi chú chương trình nhiệm vụ văn hoá.

Phương Anh nhìn tờ giấy, mắt hơi nheo. Cô chưa thấy bản này.

“Đây không phải đề nghị cuối,” Hoàng nói trước. “Chỉ là nguyên tắc để mọi người biết mình đang nghĩ theo hướng nào.”

Lâm khoanh tay. “Nói đi.”

“Thứ nhất: mình không mua quyền tác giả. Lời, nhạc, phần sáng tạo cốt lõi vẫn của mọi người. Nếu có split sheet, mọi người tự thống nhất phần trong nhóm.”

Mai thở ra rất chậm.

“Thứ hai: bản ghi — tức bản thu phát hành — cũng nên thuộc nhóm, theo tỷ lệ mọi người thống nhất. Nếu có người ngoài thu nhạc cụ, trả rõ tiền hoặc ghi rõ phần họ giữ, không để mập mờ.”

Chị Trang gật nhẹ, không chen.

“Thứ ba: phần mình có thể làm là ứng trước chi phí cần thiết để bài có thể phát hành hợp pháp: tư vấn pháp lý, hồ sơ cơ bản, thay sample hoặc thu lại phần không rõ quyền, chuẩn bị metadata, hỗ trợ đưa qua kênh phân phối số. Đổi lại, nếu bài có doanh thu từ bản ghi và phân phối trong một khoảng thời gian nhất định, mình lấy một phần doanh thu đó để thu hồi chi phí và trả công vận hành. Không lấy quyền tác giả.”

Lâm hỏi ngay: “Khoảng thời gian là bao lâu?”

“Có thể mười tám tháng đầu.”

“Sau đó?” Quân hỏi.

“Giảm xuống phí dịch vụ thấp hơn nếu tiếp tục hợp tác, hoặc nhóm tự đi tiếp nếu muốn. Nhưng chưa chốt số.”

Mai nhìn chị Trang. “Làm vậy được hả chị?”

“Được, nếu viết rõ. Nhưng phải rất rõ: doanh thu nào, sau khi trừ phí gì, báo cáo ra sao, ai giữ tài khoản phân phối, ai có quyền gỡ bài, ai duyệt cấp phép. Và vì Hoàng chưa đủ tuổi, bên đứng ra không thể là cá nhân em ấy một mình.”

“VietPath?” Phương Anh hỏi.

Hoàng lắc đầu. “Chưa chắc. NỢ SỔ đang qua VietPath vì lịch sử riêng. Dự án này có thể cần cấu trúc khác, hoặc anh Tuấn kiểm tra trước. Em không muốn trộn lung tung.”

Phương Anh gật. “Tốt.”

Lâm nhìn qua lại giữa hai người. “Hai đứa nói chuyện giống đã mở ba công ty rồi.”

“Chưa,” Hoàng nói. “Nên mới phải hỏi chị Trang.”

Chị Trang cười. “Câu này cũng được.”

Cơm trên bàn đã nguội bớt. Quán bắt đầu thưa người, nhưng tiếng chén đĩa từ phía bếp càng rõ. Cô phục vụ đi ngang rót thêm canh vào tô nhựa, nước canh sóng sánh, vài lát bạc hà nổi lên.

Hạnh cuối cùng lên tiếng.

“Nếu bài không có tiền thì sao?”

Giọng cô nhỏ. Trong tiếng quán, người không chú ý có thể bỏ lỡ. Nhưng cả bàn đều nghe.

Hoàng nhìn cô. “Thì mình mất phần chi phí đã ứng, trừ khi mọi người đồng ý cách xử lý khác từ đầu. Mình không đòi quyền tác giả để bù.”

“Nếu có tiền?”

“Thì chia theo thỏa thuận. Nhóm nhận phần của nhóm. Phần vận hành nhận theo tỷ lệ và thời hạn đã ghi.”

“Tỷ lệ nào?”

Hoàng chưa trả lời ngay. Anh có một con số trong đầu. Hai mươi phần trăm cho mười tám tháng đầu có thể hợp lý nếu anh ứng chi phí, làm pháp lý, phân phối, báo cáo, cấp phép. Sau đó giảm còn phí dịch vụ thấp. Nhưng nói con số ở đây, khi nhóm vừa nghe lần đầu về quyền tác giả, sẽ biến buổi tư vấn thành mặc cả.

Phương Anh đặt ly trà xuống. “Hôm nay chưa nên chốt tỷ lệ.”

Hạnh không nhìn Phương Anh. Cô nhìn Hoàng.

“Em không hỏi để chốt. Em hỏi để biết anh đang nghĩ gì.”

Câu đó kéo thẳng lớp vải cuối cùng khỏi bàn. Không còn sample, không còn metadata, không còn aggregator. Chỉ còn câu hỏi đơn giản hơn nhiều: người đang nói bảo vệ họ sẽ lấy gì từ họ?

Lâm thôi khoanh tay. Mai ngồi yên, mắt chuyển từ Hạnh sang Hoàng. Quân đặt bút xuống, có lẽ lần đầu trong buổi không muốn ghi câu tiếp theo. Chị Trang không cứu, chỉ ăn nốt miếng cơm cuối, để câu hỏi ở nguyên chỗ nó phải ở.

Hoàng cảm thấy tuổi mười lăm trên mặt mình rõ hơn mọi lúc. Một học sinh lớp mười, nói chuyện doanh thu, quyền bản ghi, phân phối quốc tế, đứng giữa những người lớn hơn đang bảo vệ bài hát đầu tiên của họ khỏi cả thế giới và có thể khỏi chính anh.

Anh có thể nói: mình chưa biết. Có thể nói: để chương sau tính. Có thể đưa con số rồi giải thích bằng chi phí. Cách nào cũng có cái giá.

Hạnh mở quyển sổ bìa nâu, xé một mảnh giấy nhỏ. Cô viết một dòng, đẩy qua giữa bàn. Chữ cô gọn, nét xuống mạnh:

Nếu anh làm việc này, anh lấy bao nhiêu phần trăm?

Không ai đụng đũa nữa.

Ngoài cửa quán, một người giao hàng dựng xe, gọi lớn hai hộp cơm mang đi. Trong bàn cuối sát tường, câu hỏi nằm trên tờ giấy mỏng, nhẹ đến mức quạt trần có thể thổi bay, nhưng Hoàng biết nếu anh trả lời sai, cả bài hát sẽ không bao giờ ra khỏi căn phòng tập kia.