How Things Work

Cơ chế của những điều quen thuộc. Mỗi bài giải thích một cơ chế bằng những đoạn ngắn và một mô hình bạn có thể tự thử.

Thư viện · tiếng Việt

Nhìn vào bên trong, rồi tự thử

Từ máy móc, mạch điện đến phần mềm, có nhiều thứ ta dùng hằng ngày mà chưa hiểu chúng hoạt động thế nào. Mỗi bài ở đây chọn một cơ chế, kể lại bằng những đoạn ngắn cho người chưa biết gì về nó, và đặt cạnh lời kể một mô hình vẽ cắt mở. Khi bạn đọc tới bộ phận nào, hình sẽ hướng tới bộ phận đó. Đọc hết phần giải thích, bạn có thể tự điều khiển chính mô hình ấy.

Bạn không cần kiến thức chuyên môn. Thuật ngữ được giải thích ở lần đầu xuất hiện, và mỗi bài ghi rõ nguồn tham khảo cùng những chỗ mô hình đã giản lược.

Các bài

  1. Máy tráng phim C‑41 hoạt động thế nào? Đi cùng một cuộn phim màu qua máy tráng: vì sao phải kín sáng, thuốc hiện tạo ra màu thế nào, tẩy bạc và định hình làm gì, rồi tự thử trên chính cỗ máy đó. Đọc bài
  2. Máy scan trống biến phim thành ảnh số thế nào? Theo ánh sáng xuyên phim qua ba ống nhân quang và bộ đổi số: vì sao trống phải quay, từng điểm ảnh được ghi thế nào và âm bản cần diễn giải ra sao. Đọc bài
  3. Máy phóng biến âm bản thành ảnh trên giấy thế nào? Theo ánh sáng từ bóng đèn qua gương, tụ quang, âm bản và ống kính xuống giấy: nâng đầu để đổi độ phóng, lấy nét, phơi rồi vì sao tắt đèn vẫn chưa thấy ảnh. Đọc bài
  4. Máy ảnh SLR dùng cùng một ống kính để ngắm và chụp thế nào? Theo ánh sáng qua gương, khẩu và hai rèm tới phim: vì sao kính ngắm tối đi lúc chụp, mỗi điểm phim nhận sáng thế nào và khi nào mới được lên khung kế. Đọc bài
  5. Máy ảnh panorama quét cảnh lên cuộn phim đứng yên thế nào? Theo ống kính quay và khe hẹp qua mặt phim cong: vì sao từng dải ảnh được ghi ở thời điểm khác nhau, khe phải đóng trước khi hồi và phim chỉ dịch khi lên cò. Đọc bài
  6. Máy ảnh lấy liền đưa tấm phim qua con lăn để hiện ảnh thế nào? Theo tấm phim từ lúc nhận sáng, được ngón đẩy đưa vào hai con lăn, trải thuốc hiện rồi ra khe: vì sao ảnh vẫn tiếp tục hiện sau khi ra khỏi máy. Đọc bài
  7. Máy chiếu slide đổi dương bản trong khay tròn thế nào? Theo khay tròn, bàn nâng, ngón ép và hai lá chắn sáng: vì sao màn phải tối khi đổi dương bản, khay chỉ quay khi slide đã trở về và ảnh chỉ sáng khi slide mới tựa đúng cửa chiếu. Đọc bài
  8. Động cơ bước quay từng nấc thế nào? Tự cấp điện cho từng cuộn dây và nhìn nam châm bị hút theo: vì sao trục nhích đúng một nấc rồi đứng yên, đảo thứ tự thì đổi chiều, và vì sao bước quá nhanh thì động cơ trượt bước mà bộ điều khiển không hay biết. Đọc bài
  9. Đồng hồ đo độ cao quay kim bằng cách nào? Theo áp suất tĩnh tác động lên hộp màng đàn hồi, qua đòn và bánh răng tới kim: vì sao lên cao, đổi thời tiết hay vặn chuẩn đều có thể làm số chỉ thay đổi. Đọc bài

Thư viện hiện có 9 bài. Bài mới chỉ được thêm khi đã viết xong và có mô hình thật đi kèm.