Chương 20 — Áo trắng lấm lem

Cơn đau từ mạn sườn trái cứ mỗi nhịp thở lại thúc vào lồng ngực tôi như mũi đinh rỉ.

Tôi nằm ép bụng xuống nền đất nện dưới gầm chõng tre để mượn hơi ẩm làm dịu vết thương tím bầm. Mỗi lần xoay trở, tiếng lục cục trong khung xương lại làm trào lên cuống họng tôi ngụm máu tanh nồng.

Gian nhà sớm nay tĩnh lặng đến phát sợ. Không còn tiếng rít thuốc lào sòng sọc hay đốm lửa lập lòe của bố trên phản gỗ. Bố đã trốn biệt tăm vào bãi than ven sông, để lại món nợ cùng lời đe dọa ba ngày nữa sẽ đốt trụi mái ấm này. Mẹ ngồi chết lặng ngoài bậc thềm nứt nẻ, đôi mắt trũng sâu sưng húp. Trên trán mẹ, vệt máu dập đầu xin hoãn nợ hôm qua đã khô đen thành vảy. Chiếc nhẫn cưới bằng vàng tây và bọc tiền lẻ bán hàng cuối cùng đều đã rơi vào tay hai gã đòi nợ lạ mặt. Đôi quang gánh nằm úp bên vại sành cạn đáy.

Trong buồng, đứa nhỏ cựa mình thức giấc.

Nó tụt xuống giường tre, bước rón rén về phía gầm chõng. Mùi mồ hôi chua ngọt quen thuộc xộc vào mũi khiến lồng ngực tôi dịu lại đôi chút. Thằng bé ngồi thụp xuống, luồn hai bàn tay ấm áp xoa nhẹ lên đầu tôi.

“Mi ơi… mày còn đau lắm không?” Nó thì thầm, giọng nghẹn nước.

Tôi cố ngước mõm, dùng chóp mũi ướt cọ vào mu bàn tay ráp của bạn mình, khẽ đập chỏm đuôi cụt xuống đất.

Mẹ bước vào buồng, trên tay cầm chiếc áo sơ mi cộc tay cũ. Đó là manh áo mẹ chắt bóp từng đồng tiền bún dạo sắm cho nó ngày tựu trường lớp một, nay đã loang lổ vệt tương bần thâm xỉn bên vạt trước. Mẹ giục con rửa mặt rồi mặc áo tới trường. Thằng bé bấu chặt túm lông cổ tôi, rụt rè xin ở nhà vì sợ ra ngõ bị trêu chọc, nhưng mẹ gạt đi. Mẹ bảo đời bố đã chìm trong chiếu bạc thì con phải biết cái chữ, đứa nào nói gì cứ cắm mặt xuống bàn mà học. Đứa nhỏ không dám cãi, lặng lẽ đeo chiếc cặp may bằng bao dứa rách lên vai rồi cất bước ra ngõ.

Trưa muộn, tôi không thể nằm yên trong bóng tối ẩm thấp. Nỗi bất an thôi thúc tôi lết thân xác ê ẩm qua ngạch cửa xi măng. Dưới bóng râm của bờ giậu dâm bụt bị đạp đổ hôm qua, tôi nằm phục xuống lớp lá mục, vểnh tai đón từng luồng gió từ phía trường làng thổi về.

Tiếng trống tan học rền vang ba hồi từ ven đê. Mười lăm phút, rồi nửa giờ trôi qua, con đường đá dăm trước ngõ vẫn vắng bóng đứa bạn nhỏ.

Bất chợt, tiếng la ó chói tai của lũ trẻ xóm thợ xé toạc buổi chiều oi ả:

“Ê chúng mày! Thằng con ông Bảy xóc đĩa kìa!”

“Bố trốn nợ bến than! Con mặc áo bẩn đi học!”

Tiếng bùn nhão ném bồm bộp hòa cùng tiếng cười chế giễu độc ác. Toàn bộ lông sống lưng tôi dựng đứng. Quên cả cơn đau xé thịt ở mạn sườn, tôi chống chân khập khiễng lao bổ ra mép ngõ.

Giữa làn bụi mờ, bạn tôi đang liêu xiêu bước từng bước nặng nề. Phía sau nó, mấy đứa trẻ ngỗ nghịch vừa đuổi theo vừa ném những vốc bùn cống đen ngòm vào lưng nó. Chiếc áo sơ mi trắng tinh ngày nào giờ bết dính bùn non hôi tanh, cổ áo bị giật rách toạc để lộ mảnh xương quai xanh gầy guộc. Ngang bụng áo hằn sâu một vết đế dép cáu bẩn. Một bên má nó sưng vù, khóe môi rướm máu, đôi mắt đỏ hoe cắn chặt môi không rơi một giọt nước mắt.

Cơn giận bùng lên, tôi nhe nanh gầm rền từ đáy họng rồi lao tới chắn ngang đường. Tiếng gầm hung tợn cùng ánh mắt man dại của một con chó liều chết khiến lũ trẻ chùn chân. Chúng ném vài hòn sỏi vu vơ rồi hò nhau lùi lại, vừa chạy vừa chửi đổng.

Khi con ngõ yên ắng trở lại, tôi quay đầu nhìn bạn. Thằng bé buông rơi chiếc cặp bao dứa, ngồi thụp xuống bãi đá ôm chầm lấy cổ tôi. Con đập nén nhịn bấy lâu vỡ òa, nó vùi mặt vào lông tôi nấc lên từng chặp nghẹn ngào. Tôi ngửa cổ liếm sạch nước mắt mặn chát trên má và vệt máu khô nơi khóe môi nó.

Nhìn thấy bóng mẹ đang còng lưng ngồi ngoài thềm gục đầu vì kiệt sức, đứa nhỏ hoảng sợ không dám vào nhà. Nó sợ mẹ nhìn thấy manh áo rách bết bùn sẽ lại đứt ruột khóc thêm. Thằng bé nắm túm lông vai tôi, thì thầm bảo tôi đi theo nó. Hai đứa tôi lủi thủi men theo bờ rào gai trốn ra bãi bồi hoang vắng ven bờ mương nước đen.

Bụi cỏ may cằn cỗi mọc lút đầu gối che chở cho hai đứa tôi khỏi những ánh nhìn cay độc. Thằng bé ngồi co ro dưới gốc tre gai, đưa ngón tay run rẩy sờ vào vạt áo rách bươm, nước mắt lại trào ra.

Rồi nó sực nhớ ra điều gì, vội thò tay sâu vào đáy cặp lôi ra một gói giấy báo nhàu nát. Bên trong là mẩu bánh mì khô khốc lấm tấm vài chấm mốc xanh mà nó lén nhặt được ở góc chợ sáng nay rồi nhịn đói để dành.

Nhìn thấy tôi đang thở dốc vì đau sườn và đói lả, thằng bé dừng lại. Nó cẩn thận bẻ đôi mẩu bánh mì khô. Bằng những ngón tay gầy guộc, nó cạo sạch đốm mốc trên nửa miếng bánh to hơn, rồi chìa lòng bàn tay nhỏ nhắn ra trước mõm tôi:

“Mi… ăn đi mày. Ăn lấy sức mà sống với tao…”

Tôi ngửi thấy mùi mồ hôi chua xót của bạn, mùi tanh của bùn và chút thơm bùi ít ỏi của bột mì. Tôi liếm trọn miếng bánh từ tay nó, nuốt từng mẩu vụn khô khốc hòa lẫn giọt nước mắt mặn mòi vừa rớt xuống. Thằng bé mỉm cười méo mó trên đôi môi bầm tím, rồi bỏ mẩu bánh còn lại vào miệng nhai ngấu nghiến.

Hai đứa tôi ngồi nép vào nhau trên bờ đất xơ xác giữa hoàng hôn đỏ quạch. Thằng bé siết chặt vòng tay quanh cổ tôi, thì thầm cầu xin tôi đừng bỏ nó đi. Ngoài kia, bóng tối đang từ từ nuốt chửng xóm thợ nghèo cùng kỳ hạn ba ngày nghiệt ngã, nhưng trong bờ cỏ may lạnh buốt này, hơi ấm từ lồng ngực đứa trẻ là tất cả những gì tôi kiên định chở che.