Chương 33 — Tiếng bánh vali rỉ

Đêm chưa tàn, buồng ngập bóng tối. Hơi lạnh rịn qua vách đất, mang theo mùi sương muối và tro tàn chái bếp.

Dưới gầm giường, tôi nằm ép sát hai ống chân gầy của cậu út. Bạn nhỏ cứng đờ, hai tay ghì chặt chiếc hộp sắt gỉ trước ngực. Hơi thở giật từng cơn ngắt quãng, nồng mùi nước mắt khô két bên khóe môi.

Tôi khịt mũi thăm dò. Nhịp thở của mẹ thay đổi. Thân tre rên lên khi mẹ ngồi dậy trong bóng tối, không thắp đèn. Mẹ ngồi im trên mép giường, hai gót chân chai sạn đặt nhẹ xuống nền đất.

Từ phía cầu sắt ngoài đường cái, vẳng lại tiếng còi xe tải đục ngầu rúc lên xé rách sương lạnh. Tiếng máy dầu gằn xuống trên mặt đá dăm. Xe bến đá miền Trung lúc bốn giờ sáng của bà Thắm đã tới.

Cậu út giật mình, hai tay siết chặt cổ tôi đến mức lông cổ dính bệt vào mồ hôi lạnh nơi lòng bàn tay bạn nhỏ. Cậu nín thở, lắng nghe từng rung chấn truyền qua nền đất.

Đôi bàn chân gầy của mẹ bước khập khiễng về phía phản gỗ. Tiếng khóa đồng lách cách. Mẹ kiểm tra vali bạt, ngón tay sần sùi miết dọc mép bạt mốc meo. Mọi cử động đều gấp gáp nhưng cố ghìm giữ.

Cậu út chôn mặt vào ngực tôi, người run lên từng chặp. Tôi rút đầu ra khỏi tay bạn nhỏ, trườn qua đất nện lách ra ngoài.

Mẹ đứng bên mép phản, cúi đầu sửa quai vali. Mẹ mặc áo nâu vá, nón lá rách vành treo sau lưng. Thấy tôi bò ra, bàn tay mẹ buông thõng xuống. Tôi tiến lại hít hà gấu quần đũi: mùi mắm tôm nồng gắt, mùi mồ hôi chua quyện cùng vị vali mốc và khói dầu máy hắt vào từ phía cầu sắt.

“Mi…” Mẹ gọi khản đặc.

Mẹ ngồi thụp xuống bậu cửa. Bàn tay nứt nẻ xoa đỉnh đầu tôi, luồn ngón tay gầy vào lông cổ rồi trượt qua vết sẹo thắt thòng lọng vừa lên da non. Đầu ngón tay mẹ buốt lạnh. Nước mắt mẹ trào ra, nhỏ từng giọt xuống đất.

“Mi ơi… Ở lại trông nhà với em nghe con…” Mẹ nghẹn ngào. “Tao đi gánh đá làm thuê kiếm tiền trả nợ rồi tao về… Đừng chạy rông ra đường cái… Người ta bắt thịt mất đấy…”

Mẹ ôm mõm tôi, vùi mặt vào trán tôi một thoáng rồi buông ra. Tiếng còi xe tải ngoài đường lại rúc lên giục giã, rung chuyển vách đất.

Mẹ đứng bật dậy, kéo lê chiếc vali bạt rách mép ra ngoài. Hai bánh xe cọ vào đất nện phát ra tiếng cọt kẹt. Mẹ lảo đảo bước qua bậc thềm xi măng nứt nẻ.

Nỗi hoảng sợ bùng lên, tôi phóng vọt ra hiên, ngoạm chặt gấu quần đũi xơ rách của mẹ, ghì chặt xuống mặt sân đá dăm. Tôi cắn chặt nếp vải thô không chịu nhả, không muốn cánh cổng sắt mở ra nuốt mất mẹ.

Gấu quần bị kéo căng, mẹ chững lại giữa khoảng sân loang lổ vết sơn đen. Mẹ quay lại nhìn tôi, mắt đỏ ngầu ngấn lệ. Bàn tay khô gầy gỡ từng ngón tay vào hàm răng tôi tách gấu quần ra.

“Thôi con… Buông mẹ ra…” Tiếng mẹ nghẹn đắng. “Mẹ không đi thì lấy gì trả nợ… Mẹ đi rồi mẹ lại về… Buông ra đi Mi…”

Mẹ gạt nhẹ mõm tôi ra, vỗ lên hông tôi hai cái như những ngày đi chợ về.

Đúng lúc ấy, từ gầm giường gian trong, tiếng nấc bật ra:

“Mẹ ơi…”

Cậu út lao ra khỏi gầm giường, xô cánh liếp chạy vút ra sân. Cậu đứng giữa sân mờ mịt sương muối trong manh áo rách vai lấm lem bùn đất. Chân trần giẫm lên đá dăm nhọn hoắt, hai tay ôm khư khư chiếc hộp sắt kỉ vật trước ngực, nước mắt đầm đìa.

“Mẹ… Đừng đi…” Cậu đứng sững nơi mép thềm xi măng, hai vai rung bần bật. “Mẹ ở nhà với con đi… Con đi mót củi kiếm tiền cho mẹ mà…”

Mẹ dừng lại trước cổng sắt rỉ, lưng còng rạp xuống. Hai tay mẹ bấu chặt tay nắm vali đến trắng bệch, không dám ngoảnh đầu nhìn con.

“Thành ơi…” Giọng mẹ vỡ vụn. “Ở nhà ngoan nghe con… Sang bên nhà bác họ có bát cơm nguội thì ăn… Đợi mẹ gom đủ tiền mẹ về…”

Mẹ nhấc then cài cổng sắt. Tiếng sắt rỉ ken két. Cánh cổng mở toang một khoảng vừa đủ lách qua. Mẹ nghiến răng kéo chiếc vali bước qua ngưỡng cổng, bánh xe lăn qua gờ sắt rơi bịch xuống ngõ dăm.

Tôi lao theo bóng mẹ. Cậu út gào lên đuổi theo nhưng vấp đá nhọn ngã chúi xuống sân. Chiếc hộp sắt văng ra bật tung nắp, bi ve xanh lăn vào bụi dâm bụt, chiếc răng sữa cũ và mảnh tiền rách bay lả tả trên đất.

“Mẹ ơi!” Tiếng thét khản đặc của đứa bạn chìm nghỉm trong sương mù.

Tôi chạy vụt ra ngõ dốc. Sương sớm buốt đâm thấu bốn bàn chân. Mẹ đang kéo vali về phía đầu cầu. Tấm áo nâu ướt sương đêm dính bệt vào sống lưng gầy. Tôi áp sát gót chân mẹ níu kéo, nhưng mẹ cắn chặt môi bước vội như trốn chạy tiếng khóc sau lưng.

Đến khúc quanh bụi chuối tây xơ xác, xe tải bến đá đang nổ máy xình xịch, khói dầu xộc vào mũi khét lẹt. Bà Thắm đón lấy chiếc vali nhấc lên sàn xe. Mẹ trèo lên bậc lên xuống.

Trước khi bước hẳn vào trong, mẹ quay đầu nhìn lại con ngõ nhỏ lầy lội, nơi cánh cổng sắt rỉ mở toang và bóng dáng cậu út đang bò dậy bên bờ rào. Ánh mắt mẹ quặn thắt lại trong nỗi đau đớn cùng cực.

“Mi ơi… Về trông em đi con…” Tiếng mẹ nghẹn ngào át cả tiếng máy xe.

Cánh cửa thùng xe tải đóng sập lại một tiếng rầm chát chúa. Chiếc xe chuyển bánh, cuốn theo lớp đá dăm và khói dầu cay xè, lao qua cầu sắt rồi mất hút vào màn sương xám xịt.

Tôi đứng trơ trọi bên khúc quanh rặng chuối héo. Mùi mồ hôi và mùi mắm tôm của mẹ bị gió bấc cuốn phăng đi, tan biến hoàn toàn. Tôi ngửa cổ tru lên một tiếng dài đơn độc xé rách buổi sớm đông tàn.

Tiếng chân trần lẹp xẹp chạy lại gần. Cậu út đã đuổi tới khúc quanh. Manh áo mỏng ướt sũng sương lạnh, trán rướm máu do va phải đá, cậu trân trân nhìn khoảng trống rỗng phía đầu cầu. Cậu không gào khóc nữa, những giọt nước mắt đã bị gió thổi khô két trên má.

Cậu ngồi thụp xuống ven đường, vòng hai tay ôm ghì lấy đầu tôi, kéo tôi vào lòng. Tôi nghe thấy tiếng tim đứa bạn đập từng nhịp nặng nề, rỗng tuếch.

“Mẹ đi rồi… Mi ơi…” Tiếng thì thầm của cậu út nhẹ bẫng, tan vào gió bấc căm căm.

Tôi nép sát vào ngực bạn nhỏ, để lớp lông vàng sưởi ấm cho cơ thể đang run rẩy. Hai đứa tôi ngồi trơ trọi bên bờ giậu, lặng lẽ nhìn con đường mịt mùng phía trước. Căn nhà cuối ngõ giờ chỉ còn cánh cổng sắt mở toang hứng từng cơn gió lộng, gian bếp lạnh tanh và khoảng sân hoang tàn rỗng ruột.

Và nơi con dốc đá dăm ngập rác rưởi của xóm thợ, tiếng bánh xe vali nghiến sàn sạt trên đá dăm lịm dần vào màn sương, cắt đứt hơi ấm cuối cùng của người mẹ khỏi ngưỡng cửa ngôi nhà.